Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia (FARC)

Naam organisatie Fuerzas Armadas Revolucionarias de Colombia (Revolutionaire Strijdkrachten van Colombia)
Aliassen
Land / regio (oorsprong) Colombia
Operationele gebieden Colombia
Toelichting Operationele Gebieden

[Dit betreft een historische organisatie, die tegenwoordig formeel niet meer actief is]. De FARC was voornamelijk actief in Colombia, maar ook in de grensgebieden met Venezuela, Ecuador, Peru en Panama.

Classificatie en ideologie
  • Marxistisch-leninistisch terrorisme, deels geïnspireerd door de Argentijnse “guerrillo” Ernesto Che Guevara (1928-1967).
  • De denkbeelden van de Venezolaanse vrijheidsstrijder Simón Bolívar (1783-1830), oftewel het ‘bolivarisme’. Deze ideologie beoogt meer samenwerking tussen de Zuid-Amerikaanse socialistische landen in de regio.
  • “Narcoterrorisme”: veelgebruikte Amerikaanse benaming die aangeeft dat de drugshandel en de ideologische strijd nauwelijks van elkaar te scheiden zijn.
Doelen

Het vestigen van een marxistische staat in Colombia. Op de website van de FARC staat dat de groep “de grote economische, sociale, politieke, etnische en culturele verschillen in Colombia wil overwinnen”. (‘Foreign Terrorist Organizations’, Congressional Research Service, 06/02/2004)

Omvang (in personen) Onduidelijk
Kleur Geel, blauw en rood: de kleuren van de Colombiaanse vlag.
Laatste activiteit Geen informatie beschikbaar
Laatst gewijzigd

Operationele gebieden

Huidige bekende operationele gebieden

Achtergrond

Korte geschiedenis

Geen informatie beschikbaar

Relevantie voor Nederland

Geen informatie beschikbaar

Relevantie voor het Caribisch koninkrijksdeel (Aruba, Curaçao, St Maarten, St Eustatius, Bonaire en Saba)

Geen informatie beschikbaar

Organisatiestructuur

Omvang organisatie/groepering

Onduidelijk

Omvang organisatie/groepering - toelichting

Van de Colombiaanse terroristische groepen ELN, AUC en FARC, was FARC het sterkst. In diverse publicaties komen verschillende schattingen voor. De omvang van de organisatie werd in 2001 nog op 15.000 tot 18.000 personen geschat. Het aantal leden in 2009 werd ingeschat op 9.000 tot 12.000 en in 2015 is het aantal leden naar schatting nog verder gedaald tot ongeveer 7.000 leden. FARC is in 2017 formeel opgehouden te bestaan, maar in praktijk zouden nog 2000 tot 2500 oud-leden de criminele praktijken van de FARC voortzetten.

Literatuur:  ‘Country Reports on Terrorism 2009’, U.S. Department of State, augustus 2010; 'Country Reports on Terrorism 2015https://www.state.gov/documents/organization/258249.pdf’, U.S. Department of State, juni 2016; 'Does the FARC still exist? Challenges in Assessing Colombia’s ’Post Conflict’ under International Humanitarian Law', oktober 2020, Human Rights Watch. 

Leiders

Geen informatie beschikbaar

Bevelstructuur

Geen informatie beschikbaar

Financiële inkomstenbronnen

  • Drugskartels in Mexico kopen cocaïne bij de FARC. Dat heeft de Colombiaanse onderminister van Defensie, Sergio Jaramillo Caro, gezegd op een conferentie over veiligheid in Mexico-stad, aldus de Mexicaanse krant El Universal.
  • Inkomsten uit de illegale drugshandel van cocaïne en heroïne worden geschat op 100 miljoen tot 1 miljard dollar per jaar. (Victoria Garcia, ‘In the Spotlight: Revolutionary Armed Forces of Colombia’, Center for Defense Information, 07/05/2002)
  • De FARC genereert ook inkomsten door middel van ontvoeringen, afpersingen en een onofficiële “belasting” die de groep heft op sommige delen van het platteland in ruil voor “bescherming” en sociale diensten. (Stephanie Hanson, ‘FARC, ELN: Colombia’s left-Wing guerrillas’, Council on Foreign Relations, 19/08/2009)

(Internationale) relaties

Geen informatie beschikbaar

Activiteiten

Wapens en werkwijze

  • Guerrillatechnieken (verrassingsaanvallen, sabotage etc.) tegen het Colombiaanse leger. Het opblazen van onderdelen van overheidsinstellingen (politiebureaus) en onderdelen van de Colombiaanse infrastructuur. Daarnaast is er geweld tegen multinationals die de ‘uitwassen van het kapitalisme’ zouden vertegenwoordigen.
  • Grootgrondbezitters, die veelal worden beschermd door paramilitaire groeperingen, als ook politici zijn vaak doelwit van ontvoeringen, meestal om het losgeld.
  • Drugshandel. Deze activiteit nam vanaf de jaren tachtig sterk toe en diende ter financiering van gewapende activiteiten. Thans lijken drugshandel en geldelijk gewin steeds meer doelen op zich te zijn geworden.

Recente en/of opvallende activiteiten

februari 2022

Een gewapende groepering heeft een konvooi van de Verenigde Naties in het zuidoosten van Colombia aangevallen. Bij de aanal zijn twee voertuigen verbrand, maar er zjin geen gewonden gevallen. Volgens de VN was het konvooi met leden van het VN-Bureau voor Humanitaire Zaken (OCHA) en de Noorse Vluchtelingenraad onderweg naar het platteland van Guayabero om lokale gemeenschappen te ontmoeten, toen ze werden overvallen door gewapende mannen die hen uit hun voertuig dwongen. De mannen identificeerden zich als voormalig leden van de FARC, maar dit kon niet bevestigd worden. 

Bron(nen)
Type activiteit

Aanslagen

januari 2022

In de Colombiaanse provincie Arauca zijn tot nu toe drieëntwintig mensen omgekomen bij gewelddadige confrontaties tussen de ELN en de FARC. In het weekend van 2 januari 2022 braken gevechten uit in Arauca, dat aan Venezuela grenst. De groepen vochten om de controle over illegale handelsroutes, die onder meer worden gebruikt voor drugshandel. Door het geweld zijn ook meerdere gewonden gevallen. Verschillende gezinnen in de regio zijn op de vlucht geslagen. 

Bron(nen)
  • Reuters
    3-januari-2022 | Reuters
  • CNN
    3-januari-2022 | CNN
Type activiteit

Aanslagen

september 2019

Bij een aanslag op een burgemeesterskandidaat in het zuidwesten van Colombia zijn zes doden gevallen, onder wie de burgemeesterskandidaat voor de Colombiaanse stad Suárez. Volgens de regering van Colombia zitten FARC-dissidenten achter de aanslag. 

Type activiteit

Aanslagen

september 2015

FARC guerilla’s hebben een deel van de Tansandino pijpleiding in de Putumayo provincie in het zuiden van Colombia opgeblazen. Volgens de autoriteiten is er weinig olie gelekt omdat de pijpleiding niet werd gebruikt.

Type activiteit

Aanslagen

april 2015

De FARC heeft tien soldaten Colombiaanse soldaren gedood. Tijdens gevechten met het leger waarbij ook verschillende soorten explosieven zijn gebruikt raakten tevens 17 soldaten gewond. De beschietingen vonden enkele tientallen kilometers van de grote stad Cali plaats.

Deze gebeurtenis compliceert de onderhandelingen tussen beide partijen. Een maand eerder kondigde de regering nog aan de luchtaanvallen op de FARC te staken ten behoeve van de vredesonderhandelingen met de organisatie. Een dag na de aanval werden, zoals direct na de gevechten aangekondigd door president Santos, de bombardementen op kampen van de FARC weer hervat.

Type activiteit

Aanslagen

januari 2014

Vier mensen zijn om het leven gekomen bij een aanval van de FARC. Zij reden in een hinderlaag van de guerrillastrijders in het noorden van Colombia en werden ter plekke gedood. De aanslag vindt plaats tijdens de vredesbesprekingen tussen de FARC en de Colombiaanse overheid.  

Type activiteit

Aanslagen

De FARC valt een gevangenentransport aan in Colombia waarbij vijf mensen om het leven komen. Deze aanslag vindt plaats tijdens de vredesonderhandelingen met de Colombiaanse regering.

Type activiteit

Aanslagen

Bij aanvallen van de FARC zijn vijftien militairen om het leven gekomen in de Collombiaanse deelstaat Arauca. Nog eens vier millitairen sneuvelden in de stad Doncello, in de zuidelijke deelstaat Caqueta. Dit zijn de grootste aanslagen sinds de vredesonderhandelingen die in november zijn gestart.

Type activiteit

Aanslagen

juni 2013

De FARC heeft tijdens gevechten met het Colombiaanse leger zeven militairen gedood en vijf verwond. De gevechten ontstonden toen het leger een operatie lanceerde om een mogelijke aanval van de FARC op een dorp in het midden van Colombia te voorkomen. Ondanks de gevechten wordt een paar maanden later gesteld dat er progressie is geboekt bij de vredesgesprekken tussen de FARC en de Colombiaanse overheid. Met name op het controversiële gebied van agrarische hervormingen lijken beide partijen steeds dichter bij een overeenkomst te komen.  

Type activiteit

Aanslagen

maart 2012

In een gezamenlijke aanval van de ELN en de FARC op een politiebureau bij de stad San Miguel in de zuidelijke provincie Putumayo kwamen zeker zes politiemensen om het leven. Bij eerdere aanvallen van de ELN en de FARC in september vielen al 55 doden. Volgens waarnemers willen beide terroristische groeperingen met hun daden laten zien dat zij nog altijd een dreiging vormen voor de regering in Bogotá.

Type activiteit

Aanslagen

Geen activiteiten gevonden

Contraterroristische maatregelen

Geen activiteiten gevonden

Verwijzingen

Links

Literatuur

  • Ingrid Betancourt (vertaling: Floor Borsboom), Zelfs aan de stilte komt een eind: Mijn jaren van gevangenschap in de jungle van Colombia, Amsterdam 2010
  • Léon Valencia & Liduine Zumpolle, Tanja: Een Nederlandse bij de FARC, Amsterdam 2010
  • Robert J. Lemm, De autobiografie van Raúl Reyes: De man die Ingrid Betancourt gijzelde. Soesterberg 2009
  • Mario A. Murillo, Colombia and the United States: War, Unrest and Destabilization, New York 2004
  • Bert Ruiz, The Colombian Civil War, Jefferson 2001
  • Angel M. Rabasa & Peter Chalk, Colombian Labyrinth: The synergy of drugs and insurgency and its implications for regional stability, Santa Monica 2001

Wat vindt u van de kennisbank?
Doe mee met ons gebruikersonderzoek en help ons mee de kennisbank verder te verbeteren.

Ja, ik doe mee